Chuỗi hoạt động được tổ chức trong khuôn khổ kỷ niệm 950 năm thành lập Quốc Tử Giám (1076-2026), đồng thời hướng tới tăng cường hợp tác văn hóa, giáo dục giữa Việt Nam và Pháp

Thông qua các chương trình triển lãm, nghệ thuật, trải nghiệm di sản và trao đổi học thuật, hình ảnh Hà Nội - Thành phố sáng tạo, Thành phố học tập của UNESCO tiếp tục được giới thiệu rộng rãi tới bạn bè quốc tế.

Điểm nhấn của chương trình là sự kiện diễn ra ngày 17-6 tại Trụ sở UNESCO ở Paris, đúng thời điểm tổ chức Kỳ họp lần thứ 11 Đại hội đồng Công ước 2003 của UNESCO và hướng tới kỷ niệm 50 năm hợp tác giữa Việt Nam và UNESCO. Dự kiến hơn 200 đại biểu quốc tế đến từ các quốc gia thành viên, các tổ chức liên chính phủ, phi chính phủ và cơ quan quan sát sẽ tham dự, tạo điều kiện để những giá trị tiêu biểu của Quốc Tử Giám được quảng bá trong một diễn đàn quốc tế có ý nghĩa.

Triển lãm chuyên đề giới thiệu quá trình hình thành và phát triển của Quốc Tử Giám qua các triều đại Lý, Trần và Lê, tái hiện không gian học tập, giảng dạy và khoa cử của trường quốc học đầu tiên của Việt Nam. Thông qua hệ thống tư liệu, hình ảnh và hiện vật giới thiệu, công chúng sẽ có cái nhìn toàn diện hơn về truyền thống hiếu học, tinh thần trọng dụng nhân tài cũng như vai trò của giáo dục trong tiến trình phát triển của dân tộc.

Không gian trưng bày cũng dành nội dung giới thiệu hệ thống 82 bia Tiến sĩ tại Văn Miếu - Quốc Tử Giám, ghi danh 1.304 vị Tiến sĩ của các khoa thi từ năm 1442 đến năm 1779. Đây là Di sản tư liệu thế giới được UNESCO ghi danh, đồng thời là Bảo vật quốc gia của Việt Nam. Bên cạnh đó, triển lãm tôn vinh những nhân vật có đóng góp quan trọng đối với nền giáo dục nước nhà như Lý Thánh Tông, Lý Nhân Tông, Lê Thánh Tông và Chu Văn An.

Song hành với triển lãm là chương trình trình diễn áo dài nghệ thuật chủ đề “Đạo học”, lấy cảm hứng từ truyền thống hiếu học và những giá trị đạo đức trong giáo dục Việt Nam. Các bộ sưu tập kết hợp nghệ thuật thư pháp với những giá trị cốt lõi như “Nhân”, “Lễ”, “Nghĩa”, “Trí”, “Tín”, góp phần giới thiệu chiều sâu văn hóa dân tộc thông qua ngôn ngữ của nghệ thuật đương đại.

Khách tham quan còn có cơ hội khám phá văn hóa ẩm thực Thăng Long - Hà Nội và Việt Nam thông qua không gian giới thiệu các giá trị ẩm thực truyền thống. Cùng với đó là nhiều hoạt động trải nghiệm như in mộc bản hoa văn bia Tiến sĩ, in tranh Khuê Văn Các và tìm hiểu kỹ thuật làm tranh dân gian Đông Hồ, góp phần tạo nên những trải nghiệm trực quan về di sản văn hóa Việt Nam.

Tiếp nối chương trình tại Paris, từ ngày 20-6 đến 22-6, chuỗi hoạt động sẽ được tổ chức tại Đại học Montpellier với triển lãm về Quốc Tử Giám, các hoạt động trải nghiệm di sản và tọa đàm học thuật mang chủ đề “Vai trò của di sản văn hóa trong mối quan hệ Việt Nam - Pháp”. Đây sẽ là diễn đàn để các chuyên gia, nhà nghiên cứu, giảng viên và sinh viên hai nước trao đổi về vai trò của di sản trong thúc đẩy đối thoại, hợp tác và tăng cường hiểu biết giữa các nền văn hóa.

Tại tọa đàm, Văn Miếu - Quốc Tử Giám được giới thiệu như một minh chứng tiêu biểu cho quá trình hợp tác lâu dài giữa các học giả, kiến trúc sư và chuyên gia Việt Nam - Pháp trong nghiên cứu, bảo tồn và phát huy giá trị di sản từ đầu thế kỷ XX đến nay. Những nội dung trao đổi cũng góp phần làm rõ vai trò của di sản văn hóa trong phát triển quan hệ hợp tác quốc tế trên các lĩnh vực giáo dục, khoa học và văn hóa.

Thông qua chuỗi hoạt động tại Pháp, những giá trị đặc sắc của nền văn hiến Việt Nam tiếp tục được lan tỏa tới cộng đồng quốc tế, đồng thời khẳng định vị thế của Hà Nội là trung tâm lớn về giáo dục, khoa học và văn hóa của cả nước. Đây cũng là dịp quảng bá Văn Miếu - Quốc Tử Giám như biểu tượng tiêu biểu của truyền thống hiếu học, tinh thần trọng dụng nhân tài và giao lưu tri thức, qua đó mở rộng hợp tác quốc tế và đưa các giá trị văn hóa, giáo dục Việt Nam đến gần hơn với thế giới.

Ngọc Ánh