Ngày 08-01-2026, làng nghề khảm trai - sơn mài Chuyên Mỹ chính thức được công nhận là thành viên của Mạng lưới các Thành phố Thủ công Sáng tạo Thế giới, đánh dấu bước tiến quan trọng trong hành trình bảo tồn và nâng tầm giá trị nghề truyền thống. Đây không chỉ là niềm tự hào của địa phương mà còn khẳng định vị thế của thủ công mỹ nghệ Việt Nam trong không gian sáng tạo toàn cầu.
Hội đồng thủ công thế giới đã trực tiếp khảo sát làng nghề Chuyên Mỹ
Với lịch sử gần 1.000 năm hình thành và phát triển từ thế kỷ XI, nghề khảm trai – sơn mài Chuyên Mỹ đã bền bỉ tồn tại, không ngừng hoàn thiện để trở thành một trong những dòng nghề thủ công đặc sắc của Thủ đô. Các cụm làng nghề như Chuôn Thượng, Chuôn Hạ, Chuôn Ngọ, Chuôn Trung và Bối Khê hiện vẫn duy trì nhịp sản xuất sôi động, góp phần giữ gìn tinh hoa nghề cổ trong đời sống hiện đại.
Hiện nay, làng nghề quy tụ 20 nghệ nhân được công nhận cùng hàng nghìn thợ lành nghề, tạo nên lực lượng sản xuất giàu kinh nghiệm và sáng tạo. Từ những sản phẩm truyền thống như sập gụ, tủ chè, bàn ghế, đến các sản phẩm mỹ nghệ như tranh khảm, lọ hoa, khay trà… mỗi tác phẩm đều mang dấu ấn tinh xảo, kết tinh giữa kỹ thuật thủ công điêu luyện và chiều sâu văn hóa.
Để đạt được danh hiệu quốc tế này, chính quyền và các nghệ nhân đã phối hợp chặt chẽ với cơ quan chuyên môn, hoàn thiện hồ sơ theo tiêu chuẩn khắt khe của Hội đồng Thủ công Thế giới. Quá trình chuẩn bị không chỉ dừng lại ở việc đáp ứng tiêu chí kỹ thuật mà còn là hành trình nâng tầm không gian làng nghề, gìn giữ câu chuyện văn hóa trong từng sản phẩm, cải thiện cảnh quan và nâng cao trải nghiệm cho du khách.
Đặc biệt, tháng 11-2025, Chuyên Mỹ đã đón gần 200 chuyên gia, nhà nghiên cứu và đại diện tổ chức quốc tế đến khảo sát, thẩm định. Các đoàn đã trực tiếp quan sát quy trình sản xuất từ cắt, đục, tỉa đến hoàn thiện sản phẩm, đồng thời ghi nhận nỗ lực của địa phương trong việc kết hợp hài hòa giữa bảo tồn truyền thống và đổi mới sáng tạo.
Việc được công nhận là thành viên của Mạng lưới các Thành phố Thủ công Sáng tạo Thế giới mở ra cơ hội rộng lớn cho làng nghề trong kết nối quốc tế, quảng bá sản phẩm và phát triển thị trường. Đây cũng là tiền đề để thúc đẩy du lịch làng nghề, tạo thêm động lực phát triển kinh tế địa phương, đồng thời nâng cao giá trị thương hiệu cho sản phẩm thủ công Việt Nam.
Trên nền tảng di sản nghìn năm, Chuyên Mỹ đang từng bước đổi mới cách tiếp cận, ứng dụng công nghệ số, phát triển thiết kế sáng tạo nhằm thích ứng với xu thế toàn cầu. Việc gia nhập mạng lưới sáng tạo thế giới không chỉ là dấu mốc ghi nhận, mà còn là động lực để nghệ nhân và người thợ tiếp tục giữ lửa nghề, lan tỏa giá trị văn hóa truyền thống Việt Nam ra bạn bè quốc tế.
Trần Thị Nga
