Thành phố đặt mục tiêu xây dựng Hà Nội trở thành trung tâm du lịch hàng đầu cả nước, hạt nhân dẫn dắt, điều phối liên kết phát triển du lịch vùng, một trong ba cực tăng trưởng du lịch quốc gia; đồng thời là trung tâm du lịch văn hóa, di sản, sáng tạo, sự kiện và dịch vụ du lịch chất lượng cao của khu vực và quốc tế. Du lịch được định hướng phát triển theo hướng thông minh, hiện đại, xanh, bền vững, trở thành ngành kinh tế mũi nhọn, góp phần thúc đẩy tăng trưởng, chuyển dịch cơ cấu kinh tế, quảng bá hình ảnh và nâng cao vị thế, sức mạnh mềm của Thủ đô và đất nước.

Đến năm 2030, Hà Nội phấn đấu đón và phục vụ từ 47-50,5 triệu lượt khách du lịch, tổng thu từ khách du lịch đạt khoảng 295-340 nghìn tỷ đồng; tăng thêm tối thiểu 10.000 phòng lưu trú du lịch cao cấp từ 4-5 sao. Thành phố đặt mục tiêu hoàn thiện điều kiện để 3 khu du lịch được công nhận là khu du lịch quốc gia, gồm khu vực hồ Hoàn Kiếm - phụ cận và khu phố cổ Hà Nội, khu du lịch Ba Vì, khu di tích quốc gia đặc biệt và thắng cảnh Hương Sơn.

Cùng với đó, Thành phố phấn đấu hình thành ít nhất 3 làng nghề, làng cổ trở thành điểm đến du lịch chất lượng cao, có khả năng cạnh tranh trong khu vực và quốc tế, gồm làng cổ ở Đường Lâm, làng nghề dệt lụa Vạn Phúc và làng nghề gốm sứ Bát Tràng, hướng tới đáp ứng các tiêu chí, danh hiệu và giải thưởng quốc tế phù hợp.

Để hiện thực hóa các mục tiêu, Hà Nội tập trung phát triển hệ thống sản phẩm du lịch đặc trưng, gắn với văn hóa, di sản, sáng tạo, làng nghề, ẩm thực và các sự kiện lớn. Thành phố định hướng hoàn thiện sản phẩm du lịch liên kết vùng bằng tàu hỏa; phát triển các sản phẩm công nghiệp văn hóa mang thương hiệu Thủ đô, quốc gia và quốc tế, nhất là tại các phường Hoàn Kiếm, Cửa Nam; hình thành các trung tâm công nghiệp văn hóa, khu phố thương mại và văn hóa (BID) gắn với du lịch trong giai đoạn 2026-2030.

Du lịch ẩm thực tiếp tục được chú trọng thông qua phát triển các trung tâm ẩm thực, tổ chức Liên hoan ẩm thực và du lịch làng nghề, phố nghề Hà Nội định kỳ hằng năm, thúc đẩy quảng bá và phát triển thương hiệu ẩm thực Hà Nội trên thị trường quốc tế. Thành phố đặt mục tiêu hình thành thêm 3–5 tuyến phố đi bộ gắn với ẩm thực, biểu diễn văn hóa theo chủ đề và du lịch đêm; 3–5 mô hình du lịch nông nghiệp, nông thôn; 2-3 tổ hợp du lịch thể thao chuyên nghiệp. Không gian văn hóa, du lịch, vui chơi giải trí quanh hồ Hoàn Kiếm và hồ Tây được định hướng phát triển, thu hút khoảng 5 triệu lượt khách hằng năm.

Các sự kiện, lễ hội văn hóa, nghệ thuật như Festival Thăng Long - Hà Nội, Lễ hội Thiết kế sáng tạo Hà Nội, Lễ hội Văn hóa Thế giới tại Hà Nội tiếp tục được nâng tầm gắn với phát triển du lịch; đồng thời nghiên cứu tổ chức Lễ hội Âm nhạc quốc tế, Lễ hội Nghệ thuật đường phố. Thành phố cũng định hướng xây dựng hệ sinh thái sản phẩm du lịch “Hà Nội 12 tháng - 12 sắc màu trải nghiệm” và phát triển thương hiệu “Thu Hà Nội”.

Đối với các làng nghề, làng cổ và không gian văn hóa, Thành phố tập trung hoàn thiện đầu tư, quy hoạch, bảo tồn và phát triển gắn với du lịch tại các địa bàn trọng điểm. Các khu vực dệt lụa Vạn Phúc, gốm sứ Bát Tràng, khảm trai, sơn mài Chuyên Mỹ, làng cổ ở Đường Lâm, không gian văn hóa - lịch sử địa phương Minh Châu được định hướng lập, triển khai quy hoạch chi tiết tỷ lệ 1/500 và đề án bảo tồn, phát triển phù hợp, hướng tới hình thành các điểm du lịch đạt tiêu chuẩn quốc tế.

Song song với phát triển sản phẩm, Thành phố triển khai chương trình nâng cao văn hóa du lịch, xây dựng môi trường du lịch văn minh, phát huy tinh thần “mỗi người dân Thủ đô là một đại sứ du lịch”, gắn với xây dựng người Hà Nội thanh lịch, văn minh. Việc triển khai Nghị quyết số 34/2026/NQ-HĐND ngày 15-6-2026 của HĐND Thành phố về phát triển kinh tế ban đêm được gắn với rà soát, lựa chọn các khu vực đủ điều kiện để thí điểm mô hình du lịch - giải trí - thương mại hoạt động 24/7. Thành phố đồng thời lựa chọn các trung tâm thương mại, trung tâm du lịch, điểm mua sắm có tỷ trọng khách quốc tế cao và đủ điều kiện để phối hợp triển khai cơ chế hoàn thuế giá trị gia tăng theo quy định hiện hành.

Cùng với phát triển sản phẩm và mở rộng thị trường, Hà Nội chú trọng ứng dụng công nghệ số trong quản lý, quảng bá và phục vụ du khách. Thành phố đặt mục tiêu hoàn thiện, đưa vào vận hành điểm chạm số HanoiGo để cung cấp thông tin và tương tác với du khách; chuẩn hóa, tích hợp danh mục sản phẩm du lịch trên nền tảng số theo hướng đa ngôn ngữ, bảo đảm thông tin thống nhất về sản phẩm, lịch trình, điểm đến, dịch vụ, doanh nghiệp, mức giá tham khảo và phương thức liên hệ, đặt dịch vụ. Việc số hóa các điểm đến và xây dựng nền tảng dữ liệu dùng chung sẽ hỗ trợ công tác quản lý, kết nối và phát triển hệ sinh thái du lịch.

Thành phố cũng định hướng xây dựng quy định phối hợp liên ngành trong giải quyết thủ tục cấp phép, chấp thuận tổ chức các sự kiện văn hóa, du lịch, thể thao, thương mại và sự kiện quốc tế theo cơ chế “Một đầu mối - một thủ tục”; rà soát, rút ngắn thời gian cấp phép tổ chức hội nghị, hội thảo và các sự kiện quốc tế. Cùng với đó là nghiên cứu chính sách đãi ngộ đột phá nhằm thu hút chuyên gia, nhân sự quản trị chất lượng cao đến làm việc tại các trung tâm, địa bàn du lịch trọng điểm; phát triển doanh nghiệp du lịch, tăng cường liên kết và cơ chế đối thoại.

Về phát triển bền vững, Hà Nội xây dựng và triển khai Chương trình hành động du lịch xanh giai đoạn 2026-2030; nghiên cứu lộ trình áp dụng các tiêu chuẩn, tiêu chí du lịch xanh theo quy định và hướng dẫn của cơ quan có thẩm quyền, gắn với cơ sở lưu trú, điểm tham quan và doanh nghiệp. Thành phố khuyến khích sử dụng năng lượng tái tạo, tiết kiệm năng lượng, giảm rác thải nhựa và phân loại chất thải, từng bước thúc đẩy hoạt động du lịch thân thiện với môi trường.

Thông qua việc triển khai đồng bộ các nhiệm vụ, giải pháp, Hà Nội hướng tới phát huy giá trị văn hóa, di sản và lợi thế của Thủ đô, nâng cao chất lượng sản phẩm, dịch vụ, tăng cường liên kết vùng và năng lực cạnh tranh, từng bước khẳng định vị thế trung tâm du lịch hàng đầu cả nước và điểm đến có sức hấp dẫn trong khu vực, quốc tế.

Nguyễn Như Quyền