Xây dựng Thủ đô phát triển hiện đại, xanh, thông minh và bền vững

Theo quy hoạch, đến năm 2035, Hà Nội trở thành đô thị xanh, thông minh, hiện đại; hội tụ tinh hoa văn hóa, hội nhập quốc tế ngày càng sâu rộng; có năng lực cạnh tranh cao, chính trị - xã hội ổn định, thành phố thanh bình, người dân hạnh phúc, là điểm đến an toàn, thân thiện và hấp dẫn.

Thủ đô đồng thời hình thành một số trung tâm giáo dục - đào tạo, y tế chất lượng cao thuộc nhóm dẫn đầu khu vực châu Á - Thái Bình Dương; là trung tâm dịch vụ tài chính, thương mại, đổi mới sáng tạo quan trọng cấp quốc gia, khu vực và quốc tế; trung tâm nghiên cứu, phát triển; giữ vai trò hạt nhân trong các chuỗi liên kết phát triển vùng Thủ đô, vùng đồng bằng sông Hồng, vùng Trung du và miền núi phía Bắc.

Đến năm 2045, Hà Nội trở thành trung tâm đổi mới sáng tạo quan trọng của khu vực châu Á - Thái Bình Dương, nơi hội tụ tri thức và công nghệ; có hạ tầng và quản trị đô thị hiện đại; người dân có chất lượng sống cao; xã hội văn minh, an toàn, đáng sống và hạnh phúc.

Tầm nhìn đến năm 2065, Hà Nội là thành phố toàn cầu, có trình độ phát triển cao và bền vững; thuộc nhóm các thủ đô có chất lượng sống và hạnh phúc cao trên thế giới. Đến năm 2085 và xa hơn, Thủ đô được định hướng trở thành một trong những trung tâm có tầm ảnh hưởng lớn trong mạng lưới các thành phố khu vực châu Á - Thái Bình Dương và toàn cầu; dẫn dắt các xu hướng phát triển đô thị thông minh, kinh tế tri thức và đổi mới sáng tạo.

Tạo đột phá về hạ tầng, khoa học công nghệ và chuyển đổi số

Quy hoạch xác định đẩy mạnh lộ trình phát triển xanh, “xanh hóa” nội đô; chuyển dịch sang năng lượng sạch và chủ động tham gia thị trường các bon nhằm giảm phát thải bền vững.

Trong lĩnh vực giao thông, Thành phố ưu tiên phân tán lưu thông ra ngoài nội đô; phát triển mở rộng các tuyến giao thông dọc sông, giảm tải áp lực cho các tuyến vành đai và hướng tâm; bổ sung các tuyến kết nối giao thông đường bộ, đường sắt giữa Hà Nội và các tỉnh lân cận.

Cùng với đó, Hà Nội đẩy nhanh tiến độ các công trình giao thông đường bộ, các cầu qua sông, hệ thống đường sắt đô thị nhằm mở rộng không gian phát triển đô thị; tăng cường kết nối liên khu vực giữa các khu đô thị mới và đô thị cũ; kết hợp cải tạo, tái thiết xây dựng lại các ô phố cũ, khu vực dân cư cũ.

Quy hoạch cũng xác định xây dựng hệ sinh thái đổi mới sáng tạo của Thủ đô do Hà Nội sáng tạo, thiết kế và làm chủ công nghệ, lấy Khu Công nghệ cao Hòa Lạc làm hạt nhân. Thành phố sẽ ứng dụng dữ liệu số, mô hình mô phỏng và phân tích dự báo nhằm hỗ trợ ra quyết định, nâng cao hiệu quả quản lý; hoàn thiện hệ thống quy chuẩn, tiêu chuẩn, định mức kinh tế - kỹ thuật trong lĩnh vực khoa học công nghệ.

Đồng thời, Hà Nội thúc đẩy chuyển đổi số toàn diện trong mọi lĩnh vực; phát triển đồng bộ hạ tầng số, nền tảng trí tuệ nhân tạo dùng chung và chuẩn hóa kho dữ liệu tri thức phục vụ nghiên cứu, ứng dụng và thương mại hóa công nghệ; phát triển mạnh tài nguyên số, kinh tế số và các hạ tầng hỗ trợ như điện toán đám mây, Internet vạn vật, dữ liệu lớn, công nghệ chuỗi khối.

Phát huy giá trị văn hóa và nâng cao chất lượng nguồn nhân lực

Quy hoạch tổng thể Thủ đô xác định mô hình tăng trưởng mới theo hướng hoàn thành công nghiệp hóa, hiện đại hóa trước năm 2030; chuyển từ tăng trưởng chiều rộng sang phát triển dựa trên năng suất, khoa học công nghệ và đổi mới sáng tạo.

Thành phố tập trung xây dựng, phát triển và nâng cao hiệu quả khu thương mại tự do, khu kinh tế tự do, khu công nghệ cao, khu công nghiệp công nghệ cao, thông minh và sinh thái; thu hút đầu tư có chọn lọc vào các ngành công nghệ cao, thân thiện môi trường, giá trị gia tăng lớn như điện tử, chip bán dẫn, trí tuệ nhân tạo, công nghiệp hỗ trợ, logistics và công nghệ số.

Đặc biệt, Hà Nội định hướng phát triển du lịch, công nghiệp văn hóa và thị trường dịch vụ văn hóa trở thành ngành kinh tế mũi nhọn, góp phần định vị thương hiệu Hà Nội - Thành phố sáng tạo trong khu vực và thế giới. Các giá trị văn hóa Thăng Long - Hà Nội được xác định là trụ cột tạo nên sức mạnh mềm quốc gia trong kỷ nguyên mới.

Về không gian phát triển, Hà Nội triển khai chiến lược tái cấu trúc đô thị theo mô hình đa cực - đa trung tâm với cấu trúc đa tầng; ưu tiên bảo tồn các không gian có giá trị đặc thù như Trung tâm chính trị - hành chính Ba Đình, hồ Gươm và vùng phụ cận, Văn Miếu - Quốc Tử Giám, phố Cổ, phố Cũ, Hồ Tây và vùng phụ cận, trục sông Hồng…

Thành phố đồng thời giảm mật độ xây dựng, hạn chế khai thác không gian cao tầng tại một số khu vực trung tâm để dành quỹ đất cho công viên, cây xanh và tiện ích công cộng; tích hợp chặt chẽ các khu tái thiết với hệ thống giao thông công cộng, không gian ngầm theo mô hình TOD; phát triển nông thôn hiện đại, sinh thái, giàu bản sắc.

Cùng với các định hướng phát triển kinh tế - xã hội, Hà Nội tập trung chuyển đổi cơ cấu và nâng cao chất lượng nguồn nhân lực, nhất là trong các lĩnh vực công nghệ cao, tài chính và quản trị công; xây dựng Thủ đô trở thành trung tâm đào tạo nhân lực chất lượng cao của cả nước thông qua liên kết giáo dục quốc tế và mô hình “Nhà nước - Nhà trường - Doanh nghiệp”.

Thành phố cũng xây dựng các cơ chế đặc thù, vượt trội để thu hút nhân tài, chuyên gia đầu ngành tham gia giải quyết các nhiệm vụ chiến lược, các bài toán lớn trong quá trình phát triển Thủ đô.

Nguyễn Như Quyền